Na 38.000 jaar vis eten
Aug 24th, 2007 by Frank
Na 38.000 jaar vis eten Pinguïn eet nu krill, door robbenjacht
Door de robbenjacht en de walvisvaart eten Adélie-pinguïns (Pygoscelis adeliae) op de Zuidpool nu krill in plaats van vis. Dat concluderen wetenschappers na isotopenonderzoek van fossiele eierschalen.
De Amerikaan Steven Emslie en zijn Canadese collega William Patterson publiceren het onderzoek deze week in het vakblad Proceedings of the National Academy of Sciences. Ze vergeleken de verhouding van stikstof- en koolstofisotopen in ruim 200 eierschalen met de isotoopverhoudingen in vis en krill. Zo konden ze achterhalen wat er in het broedseizoen op het menu van de pinguïns stond.
Eigenlijk waren Emslie en Patterson op zoek naar veranderingen in het pinguïndieet als gevolg van klimaatverandering. Vanaf 38.000 jaar geleden tot ongeveer 200 jaar terug blijkt het menu van de Adélie-pinguïns echter constant: voornamelijk vis. Aan het einde van de achttiende eeuw schakelden de pinguïns plots over op krill (een garnaalachtig diertje: Euphausia superba). Dat was geen kwestie van klimaat, maar van menselijke jacht op zeezoogdieren, zeggen Emslie en Patterson.
Tussen 1793 en 1807 doodden pelsjagers in het Zuidpoolgebied naar schatting 3,2 miljoen pelsrobben (voornamelijk Arctocephalus gazella en Arctocephalus tropicalis). Deze robben zijn belangrijke krilleters. Vervolgens kwam daar de jacht op baleinwalvissen overheen, ook al krill-eters. De walvisvaart in het Zuidpoolgebied begon in de achttiende eeuw en duurde voort tot het midden van de twintigste eeuw. De lokale populaties baleinwalvissen slonken daardoor met meer dan negentig procent.
Onduidelijk is nog of de pinguïns uit noodzaak overstapten op krill of dat zij een voorkeur hebben voor dit voedsel. Krill is eiwitrijk en door het wegvallen van de krilleters kwam deze voedselbron plotseling in grote hoeveelheden beschikbaar. Aan de andere kant kan het ook een gedwongen keuze zijn geweest omdat, alweer door de mens, grote hoeveelheden vis zijn weggevangen. Misschien bleef er simpelweg te weinig over voor de pinguïn, die daarom uitzag naar een alternatief.
Koolstofdatering bepaalt het tijdstip van de omslag ruwweg op 200 jaar geleden. Eierschalen uit de nog altijd bewaarde hut van de Britse Zuidpoolonderzoeker Robert Scott, met zekerheid te dateren tussen 1911 en 1917, hebben allemaal al het krillprofiel.
De Adélie-pinguïn dreigt overigens opnieuw zijn favoriete voedsel kwijt te raken. Er zijn plannen om grootschalig krill te vangen ten behoeve van viskwekerijen.
• krill
n. small sea animal that resembles a shrimp
• Walvisvaart
De walvisvaart of walvisjacht is het jagen op en het doden van walvissen, voornamelijk voor walvisolie en -vlees. Het schip waarmee op walvissen wordt gejaagd heet een walvisvaarder, evenals de kapitein van een dergelijk schip. Het doden van een walvis wordt tegenwoordig vooral gedaan met een harpoen.
• Adéliepinguïn
De Adelie-pinguïn is een kleine geheel zwart-witte pinguïnsoort die op de ijskappen van Antarctica leeft. Het is één van de twee soorten pinguïns die op Antarctica leeft. De keizerspinguïn is de andere soort. Er is een kolonie op Ross Island van ongeveer een half miljoen Adelie-pinguïns. Er leven ongeveer 2 tot 2,6 miljoen paren.
• fossiel
adj. fossil
• eierschaal (de)
n. egg shell
• Isotoop
Het chemisch element waartoe een atoom behoort wordt bepaald door het aantal protonen in de kern. Voor een gegeven aantal protonen kan daarnaast het aantal neutronen in de kern variëren; we spreken dan van verschillende isotopen van hetzelfde element.
De term is een samentrekking van twee Griekse woorden: isos = gelijk, en topos = plaats. Hiermee wordt benadrukt dat verschillende isotopen van hetzelfde element dezelfde plaats innemen in het periodiek systeem.
• schakelen
v. link
• plots
adv. suddenly
• pelsjager (de)
n. trapper
• voortduren
v. continue, last, go on
• eiwitrijk
adj. low protein
• uitzien
v. look, front
• grootschalig
adj. large-scale, extensive, great
• viskwekerij (de)
n. hatchery
antarctic krill oil…
Man i love reading your blog, interesting posts !…